ایران - فرناز قلعه دار - پس از سخنرانی حجت‌الاسلام انصاری - معاون حقوقی رئیس جمهوری-، دکتر الهام امین زاده- دستیار ویژه دکتر  روحانی در امور حقوق شهروندی - و چند تن از حقوقدانان برجسته کشور سرانجام دکتر روحانی قدم به جایگاه گذاشت و در حالی که از تحقق یکی از مهم‌ترین وعده‌های دوره انتخابات ریاست جمهوری خود به مردم بسیار خرسند بود در میان استقبال پر شور حاضران، منشور حقوق شهروندی راکه از 120 ماده تشکیل شده است امضا و رونمایی کرد.اما تنها به فاصله چند ساعت از انتشار این مجموعه، اظهار نظرهای کارشناسان و متخصصان امر در رسانه‌ها منعکس شد و بازخوردهای مثبت و منفی زیادی را به دنبال داشت. بر همین اساس گروه حقوقی روزنامه ایران نیز با چند تن از کارشناسان حقوقی کشور به گفت‌و‌گو پرداخت.دکتر بیژن عباسی – استاد دانشکده حقوق دانشگاه تهران- درباره ضرورت تصویب منشور حقوق شهروندی به «ایران» می‌گوید: «هر چند تمامی حقوق و آزادی‌هایی که برای شهروندان در جمهوری اسلامی پذیرفته‌ایم در فصل سوم قانون اساسی، با عنوان حقوق ملت و همچنین در فصل مربوط به قوه قضائیه آمده است و برای تفسیر آن حقوق و آزادی‌ها نیز قوانین عادی را نوشته‌ایم و به دو میثاق بین‌المللی حقوق شهروندی نیز همچنان متعهد هستیم اما نیاز داشتیم که همه این حقوق به شکل یک مجموعه و در یک جا گردآوری شود. ما قانونی در سال 87 تصویب کردیم با عنوان قانون تدوین و تنقیح قوانین و مقررات که می‌توان گفت منشور حقوق شهروندی در واقع در راستای همین قانون تهیه شد تا همه حقوق و قوانین و آزادی‌ها در یک مجموعه جمع شود.»دکتر عباس کریمی – حقوقدان و رئیس سابق دانشکده حقوق دانشگاه تهران- نیز در این باره به «ایران» می‌گوید: «منشور حقوق شهروندی از این نظر مفید است که نخست شرایطی فراهم کرد تا موضوع حقوق شهروندی در کشور مورد بحث و بازنگری قرار گیرد. دوم اینکه فهرست جامعی از حقوق شهروندی به دست داد. در اینجا لازم می‌دانم یادآوری کنم که در زمان انتخابات ریاست جمهوری فهرستی از سوی بنیاد حقوقی بنده در اختیار ستاد انتخاباتی دکتر روحانی قرار گرفت که درواقع هسته اصلی بحث را تشکیل داد و سومین فایده این منشورنیز آن است که از سوی کسی منتشر شد که مسئول اجرای قانون اساسی است و این امر در حیطه اختیارات و مسئولیت‌های وی قلمداد شده است».هر چند کارشناسان به اتفاق معتقدند انتشار این منشور در بالا بردن سطح آگاهی مردم و فرهنگ‌سازی در جامعه نقش مؤثری دارد اما دکتر عباسی می‌گوید: «درباره ماهیت حقوقی این منشور باید گفت، واقعیت این است که این منشور نه یک سند بین‌المللی است نه قانون اساسی، نه قانون مصوب مجلس و نه حتی از سنخ مقررات اصل 138 قانون اساسی است. بلکه رئیس جمهوری اعلام داشتند این سند در راستای اصل 134 قانون اساسی، برنامه و خط مشی دولت است که البته تاکنون نیز چنین موضوعی سابقه نداشته و نخستین بار است که برنامه و خط مشی دولت در قالب یک منشور به شکل ماده‌بندی شده ارائه شده است.»اما نکته مهمی که درباره اجرای این منشور وجود دارد این است که با توجه به نداشتن ماهیت حقوقی مشخص، آیا این احتمال وجود دارد که با تغییر دولت این سند نیز بلاتکلیف رها شود؟دکتر کریمی در پاسخ به این سؤال می‌گوید: «اگر دولت موفق شود آن را به یک مطالبه عمومی تبدیل کند بی‌تردید این روند در دولت‌های بعدی نیز ادامه خواهد داشت. در واقع تحقق اهداف این منشور در گرو این است که شیوه‌های اجرایی مسئولیت رئیس جمهوری در اجرای قانون اساسی پیش‌بینی شود در غیر این صورت عقیم خواهد ماند.»این استاد دانشگاه معتقد است، ضمانت اجرای منشور علاوه بر دستگاه قضایی، اصل 113 قانون اساسی است که اختیارات رئیس جمهوری را پیش‌بینی کرده و مسئولیت اجرای قانون اساسی را بر عهده وی گذاشته است. به گفته وی این اختیار فرا قوه‌ای است و رئیس جمهوری باید در اجرای این اصل، آیین‌نامه‌ای وضع و شیوه‌های اجرایی این اصل را پیش‌بینی کند.اما دکتر عباسی می‌گوید: «ضمانت اجرای منشور حقوق شهروندی فقط برای دستگاه‌های اجرایی و دولتی است که زیر نظر رئیس جمهوری هستند و برای آنها لازم الاجراست. در منشور نیز آمده است که قوای دیگر و مؤسسه‌ها و سازمان‌های غیر دولتی مانند شهرداری و کمیته امداد و... باید برای اجرای آن با دولت همکاری کنند.این یعنی ممکن است مجلس و قوه قضائیه یا دستگاه‌های خارج از قوه مجریه بگویند ما تعهدی به اجرایش نداریم اما دستگاه‌های زیر مجموعه قوه مجریه به موجب اصل 60 و 113 قانون اساسی که رئیس جمهوری را رئیس قوه مجریه معرفی کرده است ناگزیر و موظف به اطاعت هستند.از سوی دیگر بر طبق قانون اساسی، رئیس جمهوری نظارت سلسله مراتبی بر وزیران و دستگاه‌های اجرایی و دولتی دارد.در صورتی که این منشور از سوی نهادها و دستگاه‌های زیر نظر قوه مجریه اجرا نشود رئیس جمهوری قدرت برخورد با متخلف، عزل وزیر، اخطار و توبیخ و تصمیم‌گیری مناسب را دارد. در خود منشور حقوق شهروندی در بخش سازوکار اجرا و نظارت بر حسن اجرا نیز گفته شده این دستگاه‌ها مکلف به اجرای مواد منشور هستند و باید موارد نقض حقوق شهروندی را شناسایی کنند و تدابیر لازم را برای تحقق این حقوق انجام دهند و در اختیار دستیار ویژه رئیس جمهوری در این امر قرار دهند».اما دکتر حسین میر محمد صادقی- حقوقدان- می‌گوید: «آنچه در منشور حقوق شهروندی آمده است همان مواردی است که هم در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و هم در اسناد بین‌المللی حقوق بشری مانند اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی آمده است و مورد اشاره و تأکید قرار گرفته است واز آنجا که دولت ایران نیز به برخی از این اسناد پیوسته است بنابراین بر اساس قانون مدنی ایران در حکم قانون داخلی کشور محسوب می‌شود و لازم الاجراست. از این‌رو می‌توان گفت منشور حقوق شهروندی در صورتی می‌تواند دارای ارزش و اعتبار باشد که در راستای اجرایی شدن حقوق مردم ضمانت اجرایی برایش در نظر گرفته شود و مهمتر اینکه در قبال کسانی که به نقض این منشور اقدام می‌کنند و برای برخورد با آنان واکنش‌های مناسب پیش‌بینی شود وگرنه فقط ذکر این موارد در منشور حقوق شهروندی را نمی‌توان کار مهمی دانست.به عقیده من این منشور ضمانت اجرایی ندارد و همانند اعلامیه حقوق بشر است که آرمان‌هایی را تبیین کرده است. البته از این جهت که وظایفی را برای دولت تعیین کرده و اولویت‌های دولت را مشخص کرده است می‌تواند سندی ارزشمند باشد اما این ارزش بیشتر نمادین است و واقعی محسوب نمی‌شود. همان طور که در این منشور هم آمده است دولت در هر موردی باید قوانین را در قالب لایحه تهیه کند وسپس لوایح را به مجلس بفرستد تا تصویب شود و ضمانت اجرا پیدا کند و در این صورت است که ارزشمند خواهد شد».

 وی در ادامه گفت: «از سوی دیگر امضای این سند به دست رئیس جمهوری نیز به منزله ایجاد تعهد محسوب نمی‌شود چرا که تمام این حقوق را از قبل در قانون اساسی داشته‌ایم و از آنجا که رئیس جمهوری مجری قانون اساسی است بنابراین طبق همین قانون اساسی از قبل چنین تعهدی برای ایشان وجود داشته است.»شاید یکی از ابهامات منشور حقوق شهروندی را باید نوآوری‌های آن دانست که در خلأ قانونی تدوین شده است. دکتر عباسی در این باره می‌گوید: «بسیاری از مواد این منشور نیاز به وضع قانون جدید دارد به‌عنوان مثال در ماده 87 این منشور آمده حق شهروندان است که در صورت بیکاری ناخواسته طبق قانون از حقوق بیمه بیکاری برخوردار شوند. اما الان ما فقط در قانون کسانی را مستحق دریافت بیمه بیکاری می‌دانیم که قبلاً سابقه کار داشته‌اند و الان بیکار شده‌اند. حالا اگر کسی بر اساس این سند به اداره کار مراجعه کرد و گفت من بیکارم و به من بیمه بیکاری بدهید به او می‌گویند ما چنین قانونی نداریم یا در ماده 89 آمده است حق همه شهروندان بویژه زنان است که امکانات آموزشی و ورزشی و تفریحات سالم داشته باشند حالا تصور کنید یک نفر از یک روستا به اداره ورزش و جوانان برود و بگوید من در محل زندگی‌ام ورزشگاه می‌خواهم به او می‌گویند ما چنین قانونی نداریم که بر اساس آن بودجه بدهند و ما به شما این امکانات را بدهیم. یا اینکه بر اساس این منشور فردی از یک دستگاه به قوه قضائیه شکایت کند که فلان ماده این منشور را اجرا نکرده‌اند یا از مجلس بخواهد نظارت کند، به طور قطع این امر امکان پذیر نیست چرا که از موضوعی می‌توان شکایت کرد که قانونی درباره‌اش وضع شده باشد. به همین خاطر می‌گوییم این منشور فقط تدوین حقوق آزادی‌های موجود نیست بلکه مواردی اضافه شده که اجرایش نیاز به قانون دارد. البته در سازوکار اجرا و نظارت بر حسن اجرای همین منشور تا حدودی این موضوع لحاظ شده است.اما بحث دیگری که در اینجا مطرح می‌شود این است که بر اساس اصل 121 قانون اساسی رئیس جمهوری سوگند خورده که از حقوق شهروندان حمایت کند و باید دید این منشور راه را برای چنین امری هموار خواهد کرد؟»دکتر عباسی دراین‌باره می‌گوید: «غیر از قانون اساسی در قانون وظایف و اختیارات رئیس جمهوری مصوب سال 65 نیز حق تذکر و اخطار برای رئیس جمهوری در نظر گرفته شده است و از آنجا که منشور حقوق شهروندی نیز در راستای قانون اساسی است پس رئیس جمهوری می‌تواند در صورت مشاهده نقض حقوق شهروندی از سوی قوای دیگر به آنها تذکر دهد. هر چند شورای نگهبان با توجه به تفسیری که در سال 91 از اصل 113 ارائه داد قائل به این امر نیست».این حقوقدان تنها راهکار لازم الاجرا شدن منشور برای همگان را تصویب در مجلس دانست و افزود: با توجه به اینکه این منشور نوآوری‌های زیادی دارد نمی‌توان گفت فقط همان قوانین قبلی را دریک مجموعه گردآوری کرده است بنابراین اگر این سند در مجلس به‌عنوان یک سند لازم الاجرا تصویب شود به نظرم کمک بزرگی در جهت احقاق حقوق ملت خواهد بود. اگر بخواهیم این منشور را همگان اجرا کنند باید از سوی مجلس تصویب شود وگرنه فقط در حیطه قوه مجریه باقی می‌ماند.
وی درباره علت اجرا نشدن قوانین در کشور نیز می‌گوید: «این موضوع چند دلیل دارد نخست اینکه نهادهای ناظر درون و بیرون قوه مجریه وظایفشان را بخوبی انجام نمی‌دهند. دوم فرهنگ‌سازی و آگاهی بخشی به مردم درباره حقوقشان انجام نشده و سوم اینکه اجرای برخی قوانین و احقاق حقوق مردم نیاز به بودجه دارد. بی‌تردید کشور فقط با قانون اداره نمی‌شود. قانون مجری و ناظر و فرهنگ و پول و اراده می‌خواهد و همه باید با هم باشد و هر کدام از این عوامل نباشد فایده نخواهد داشت.»هر چند انتشار این منشور را می‌توان به فال نیک گرفت و آن را یک گام مثبت در جهت احقاق حقوق مردم دانست اما این منشور بواقع یک آزمون بزرگ برای دستگاه‌هایی است که به شکل مستقیم با حقوق مردم سرو کار دارند و باید دید آنها تا چه اندازه می‌توانند از این امتحان سربلند بیرون بیایند./روزنامه ایران


ارسال نظر به عنوان مهمان

0
  • هیچ نظری یافت نشد.

یادداشت

IMAGE خطر بزرگ !

فرارو- دو کارشناس مسائل اقتصادی در گفت و گو با فرارو معتقدند برای مبارزه با این نوع فساد یک عزم فراقوه‌ای لازم است. به عقیده آنها اگر این عزم نباشد شعار دادن و قدم گذاشتن در راه مبارزه با فساد به... ادامه مطلب ..
IMAGE یادی از شاعر ارازمحمد ارازنیازی

 اولکامیز- فرهاد قاضی : مرحوم ارازمحمد ارازنیازی شاعر پیشکسوت و خوش قریحه ترکمن صحرا در سیزدهم مهرماه 1389شمسی در شهر گنبد درگذشت .  ادامه مطلب ..
IMAGE چگونه قلب پاک داشته باشیم ؟

اولکامیز-  مرکزیت وجودی انسان های زنده قلب است۰ قلب دایمٱ درحین انجام وظایف محوله ی خاص خودمیباشد۰ بهیچ عنوان تعلل پذیرنمی باشد۰ درغیراین صورت حیات به پایان خواهدرسید۰ ضمنٱ این عضواصلی... ادامه مطلب ..
IMAGE دیدگاه یک مغازه دار در مورد کیفیت مواد غذایی

اولکامیز-  گاهی اوقات انسان با افرادی روبرو می شود که هیج توقع و انتظاری برای شنیدن سخنان مهمی از آنها ندارد. اما با کمال تعجب سخنان مهمی از آنها سر می زند. حتماً به خاطر همین چیزهاست که گفته می... ادامه مطلب ..
IMAGE ضررهای اجتماعی بی اعتمادی

اولکامیز- گفتاری از امان محمد خوجملی: افزایش مشکلات اقتصادی سبب افزایش مشکلات اجتماعی هم می شود. مشکلات اجتماعی نابسامنی های زیادی را در رفتار فردی و جمعی و گروهی بوجود می آورد که به همه ی افراد... ادامه مطلب ..
IMAGE فرهنگ تقدیس

اولکامیز- دکتر صادق زیباکلام فعال سیاسی و صاحب نظر مسائل سیاسی کشور  در سایت شخصی اش نوشت : توئیتی که بعد از مصاحبه تلویزیونی سه‌شنبه‌شب هفته گذشته آقای رئیس‌جمهور گذاردم مبنی بر اینکه «به... ادامه مطلب ..
IMAGE تکثر هویتی

دکتر ناصر فکوهی استاد انسان شناسی دانشگاه تهران و مدیر "موسسه انسان شناسی و فرهنگ" در مصاحبه با خبرنگار عصرایران به موضوع هویت و جامعه امروز پرداخته است. به گزارش عصر ایران، متن گفت و گو به... ادامه مطلب ..
IMAGE ضرورت بازسازی قدرت نرم ایران در منطقه و فراسوی آن

خبر آنلاین - دیاکو حسینی : دنیای ما با بحران کانون‌های قدرت نرم همراه است و این باید فرصتی برای ایران در نظر گرفته شود که با بهبود دادن عملکرد فتح قلب‌ها و ذهن‌ها، به سوی تشکیل منطقه قوی‌تری... ادامه مطلب ..
IMAGE الزامات ثبت جهانی گنبد قابوس

 ایرنا- جعفر خاندوزی : 1 - میراث جهانی یونسکو (World Heritage Sites) به مجموعه‌ مکان ‌های فرهنگی و یا طبیعی ثبت‌ شده در سازمان جهانی یونسکو مانند جنگل، کوه، آبگیر، صحرا، بقعه، ساختمان، مجموعه و یا شهر... ادامه مطلب ..
IMAGE جایزه نوبل فیزیک سال ۲۰۱۷

اولکامیز-  امید کوکبی در کانال تلگرامی اش نوشت :  همونطور که انتظارش میرفت جایزه نوبل فیزیک امسال به سه فیزیکدانانی داده شد که تو کشف امواج گرانشی نقش عمده رو داشتن: رِینر وایس، بَری باریش و... ادامه مطلب ..
IMAGE ادامه گفتگوی سیاسی دکتر سارلی

اولکامیز- بخش دوم گفتگوی داغ و سیاسی با دکتر اراز محمد سارلی را به نقل از گروه فراغی در ذیل می خوانید . مدیریت این مصاحبه با خانم قرنجیک و ابراهیم دوگونچی بود.  ادامه مطلب ..
IMAGE نقد کتاب "گناه آینه" اثر عبدالملک خرمالی

 اولکامیز- "گناه آینه" دومین اثر ادبی عبدالملک خرمالی شاعر خلاق و پریسکه سرای ترکمن صحراست که در نوع خود قابل توجه می باشد.  چندی پیش استاد قربان صحت بدخشان نویسنده و صاحب نظر فرهنگ و ادبیات... ادامه مطلب ..
IMAGE بابک زنجانی درون ما

عصر ایران - احسان محمدی : ژیمناستیک واژگان یکی از تخصص‌های ایرانی است. زمانی در سریال «شب‌های برره» افعال معکوس به‌عنوان سوژه‌ای پرطرفدار دستمایه شوخی‌های کلامی شد که حتی به متن جامعه هم... ادامه مطلب ..
IMAGE مراسم عاشورا و تاسوعا و اهل سنت

 اولکامیز- گفتاری از امان محمد خوجملی: ماه محرم ماه سوگواری وعلی الخصوص دو روز تاسوعا  و عاشورا دهم محرم روز شهادت امام حسین علیه السلام روز عزاداری سراسری برادران شیعه می باشد. ادامه مطلب ..
IMAGE مرد آرام و خندان

اولکامیز - سه روز از دومین سالگرد وفات نقدی گل چشمه یکی  از بزرگان و  سیاسیون بنام ترکمن صحرا می گذرد مطلبی به قلم بهزاد گل چشمه در فضای مجازی بازنشر شده بود که در پی می آید :  ادامه مطلب ..
IMAGE تاملی بر همه پرسی استقلال کردستان عراق

عصرایران ؛ رضا غبیشاوی - همه پرسی استقلال کردستان عراق روز دوشنبه (3 مهر) برگزار شد.   در این باره می توان به نکاتی اشاره داشت. ادامه مطلب ..
IMAGE آیا کفار باید از ما بترسند ؟

اولکامیز- امان محمد خوجملی: در ایران صحبتها و رفتارهای خارج از عرف و عادت کم نیستند. یکی از مشکلاتی که در جامعه امروز ایران دیده می شود نحوه ی بر خورد با کفار یا با کشورهای غربی است. ادامه مطلب ..
IMAGE نقدی بر اوتیسم اجتماعی

 اولکامیز- این مطب تحلیلی چندی پیش به قلم ( ع . بخارایی ) در نشریه گلشن مهر منتشر شده است که به نقد رفتار سیاسی برخی از اصلاح طلبان پرداخته است که بی کم و کاست در پی می آید : کمی « نا در خودمانده »... ادامه مطلب ..
IMAGE توانا بود هر که دانا بود

  مادرم و من جلوی برج قابوس، دوره راهنمایی، بعد از گرفتن جایزه رتبه اولی مسابقات علمی، گنبدکاووس، سال ۱۳۷۳ مطمئنا داشتنِ سواد خوندن و نوشتن یا مدرک تحصیلی به تنهایی به معنای دانایی و به تبع اون... ادامه مطلب ..
IMAGE اول خلقت

محسن رنانی / ۳۱ شهریور ۱۳۹۶ فردا اول مهر است. و برای من از وقتی مطالعاتم را به سوی «کودکی و توسعه» برده‌ام، دیگر اولِ مهر، اولِ مهر نیست، اول خلقت است. همه چیز از اول مهر آغاز می شود. سرنوشت یک... ادامه مطلب ..
چرا نباید بی تفاوت بود ؟

عصر ایران؛مازیار آقازاده - شاید برای بسیاری از انسان های روی کره خاکی کمک کردن برای التیام زخم های انسان هایی هزاران کیلومتر دورتر از آنها معنا و مفهومی نداشته باشد و این دسته از انسان ها بر... ادامه مطلب ..
IMAGE آیدئنگ گیجه

 اولکامیز- شاپور دوجی : عادت به نوشتن ندارم آدم دست به قلم نیستم شاید بعضی وقتها کتاب شعری به دست بگیرم، چون عاشق شعروشاعران هستم... ادامه مطلب ..
تحلیل اجتماعی یک شعر

اولکامیز - امان محمد خوجملی: بعضی از اشعار سروده شده ی شاعران در ایام قدیم معانی و مضامینی بسیار عمیق و تاثیر گذاری داشته اند. اما به مرور زمان با تغییر و تحولات اجتماعی و با بوجود آمدن ارزشهای... ادامه مطلب ..
IMAGE قجقی نژاد:صوفیه معمولا تحت تاثیر عقایدو آرای فرق غیر اسلامی بوده است

اولکامیز - کامبیز قجقی نژاد:با عرض سلام به کاربر محترم سایت وزین اولکامیز.کاربر محترمی سوال کردند:آیا شما با تمامی طرق صوفیه مخصوصا نقشبندیه که در منطقه ترکمن صحرا رواج دارد مخالف هستید؟پاسخ:... ادامه مطلب ..
نگاهی به فرامین اسلام

اولکامیز خوجه دردی قجقی : درفلسفه ی فرامین اسلام مانند: صدقات ؛ عشر؛ زکوة؛ خمس ؛ امربه معروف ونهی ازمنکر وغیره طوری طرح ووضع گردیده است: ادامه مطلب ..

اخبار


23 شهریور 1396

آخرین نظرات

براستی که پایانی شبیه فیلمهای هندی ، برازنده چنین سوژه و سناریو آشفته ایست .
سایت عصرایران ذیل مقاله فوق فقط نظرات موید متن فوق را منتشر می کند.و از انتشار سایر متون که با ادله ...
باسلام وخسته نباشید چه سهم خواهی باشه چه توقع فرقش چیه مطالبات است اینو رساندند که مطالبات ترکمنها م...
با سلام و ضمن سپاسگزاری ازمحقق ارجمند .به ذکر چند فامیل اکتفا نموده اند که گرچه میتوانستند به فامیل ...
با تشکر از زحمات محقق گرامی،فامیل های دیگری هم ساروانلی هستند .بیشتر به جند تا اشاره وتکرار نموده ای...
این قلب مورد نظر در نوشته همان قلب ارگانیک و تپنده در قفسه سینه است؟ یا چیز دیگری است؟ چگونه این قل...
من نمی دانم که تورکمن ها هم قبلا تعارفات مصلحتی را می دانستند یا اینکه در اثر هم جواری یاد گرفتند؟. ...
سلام بیشر به درد کارهای تحقیقاتی میخورد تا شهرداری
ضمن عرض سلام اقای خوجملی شما با به بکار بردن چنین عبارات و پاسخهایی خلاف واقعیت متن سوال در جوابیه...

آمار بازدید

تبلیغات در اولکامیز
09119738028
09111753677

تبلیغات هزینه نیست. سرمایه گذاری است.