ایران - فرناز قلعه دار - پس از سخنرانی حجت‌الاسلام انصاری - معاون حقوقی رئیس جمهوری-، دکتر الهام امین زاده- دستیار ویژه دکتر  روحانی در امور حقوق شهروندی - و چند تن از حقوقدانان برجسته کشور سرانجام دکتر روحانی قدم به جایگاه گذاشت و در حالی که از تحقق یکی از مهم‌ترین وعده‌های دوره انتخابات ریاست جمهوری خود به مردم بسیار خرسند بود در میان استقبال پر شور حاضران، منشور حقوق شهروندی راکه از 120 ماده تشکیل شده است امضا و رونمایی کرد.اما تنها به فاصله چند ساعت از انتشار این مجموعه، اظهار نظرهای کارشناسان و متخصصان امر در رسانه‌ها منعکس شد و بازخوردهای مثبت و منفی زیادی را به دنبال داشت. بر همین اساس گروه حقوقی روزنامه ایران نیز با چند تن از کارشناسان حقوقی کشور به گفت‌و‌گو پرداخت.دکتر بیژن عباسی – استاد دانشکده حقوق دانشگاه تهران- درباره ضرورت تصویب منشور حقوق شهروندی به «ایران» می‌گوید: «هر چند تمامی حقوق و آزادی‌هایی که برای شهروندان در جمهوری اسلامی پذیرفته‌ایم در فصل سوم قانون اساسی، با عنوان حقوق ملت و همچنین در فصل مربوط به قوه قضائیه آمده است و برای تفسیر آن حقوق و آزادی‌ها نیز قوانین عادی را نوشته‌ایم و به دو میثاق بین‌المللی حقوق شهروندی نیز همچنان متعهد هستیم اما نیاز داشتیم که همه این حقوق به شکل یک مجموعه و در یک جا گردآوری شود. ما قانونی در سال 87 تصویب کردیم با عنوان قانون تدوین و تنقیح قوانین و مقررات که می‌توان گفت منشور حقوق شهروندی در واقع در راستای همین قانون تهیه شد تا همه حقوق و قوانین و آزادی‌ها در یک مجموعه جمع شود.»دکتر عباس کریمی – حقوقدان و رئیس سابق دانشکده حقوق دانشگاه تهران- نیز در این باره به «ایران» می‌گوید: «منشور حقوق شهروندی از این نظر مفید است که نخست شرایطی فراهم کرد تا موضوع حقوق شهروندی در کشور مورد بحث و بازنگری قرار گیرد. دوم اینکه فهرست جامعی از حقوق شهروندی به دست داد. در اینجا لازم می‌دانم یادآوری کنم که در زمان انتخابات ریاست جمهوری فهرستی از سوی بنیاد حقوقی بنده در اختیار ستاد انتخاباتی دکتر روحانی قرار گرفت که درواقع هسته اصلی بحث را تشکیل داد و سومین فایده این منشورنیز آن است که از سوی کسی منتشر شد که مسئول اجرای قانون اساسی است و این امر در حیطه اختیارات و مسئولیت‌های وی قلمداد شده است».هر چند کارشناسان به اتفاق معتقدند انتشار این منشور در بالا بردن سطح آگاهی مردم و فرهنگ‌سازی در جامعه نقش مؤثری دارد اما دکتر عباسی می‌گوید: «درباره ماهیت حقوقی این منشور باید گفت، واقعیت این است که این منشور نه یک سند بین‌المللی است نه قانون اساسی، نه قانون مصوب مجلس و نه حتی از سنخ مقررات اصل 138 قانون اساسی است. بلکه رئیس جمهوری اعلام داشتند این سند در راستای اصل 134 قانون اساسی، برنامه و خط مشی دولت است که البته تاکنون نیز چنین موضوعی سابقه نداشته و نخستین بار است که برنامه و خط مشی دولت در قالب یک منشور به شکل ماده‌بندی شده ارائه شده است.»اما نکته مهمی که درباره اجرای این منشور وجود دارد این است که با توجه به نداشتن ماهیت حقوقی مشخص، آیا این احتمال وجود دارد که با تغییر دولت این سند نیز بلاتکلیف رها شود؟دکتر کریمی در پاسخ به این سؤال می‌گوید: «اگر دولت موفق شود آن را به یک مطالبه عمومی تبدیل کند بی‌تردید این روند در دولت‌های بعدی نیز ادامه خواهد داشت. در واقع تحقق اهداف این منشور در گرو این است که شیوه‌های اجرایی مسئولیت رئیس جمهوری در اجرای قانون اساسی پیش‌بینی شود در غیر این صورت عقیم خواهد ماند.»این استاد دانشگاه معتقد است، ضمانت اجرای منشور علاوه بر دستگاه قضایی، اصل 113 قانون اساسی است که اختیارات رئیس جمهوری را پیش‌بینی کرده و مسئولیت اجرای قانون اساسی را بر عهده وی گذاشته است. به گفته وی این اختیار فرا قوه‌ای است و رئیس جمهوری باید در اجرای این اصل، آیین‌نامه‌ای وضع و شیوه‌های اجرایی این اصل را پیش‌بینی کند.اما دکتر عباسی می‌گوید: «ضمانت اجرای منشور حقوق شهروندی فقط برای دستگاه‌های اجرایی و دولتی است که زیر نظر رئیس جمهوری هستند و برای آنها لازم الاجراست. در منشور نیز آمده است که قوای دیگر و مؤسسه‌ها و سازمان‌های غیر دولتی مانند شهرداری و کمیته امداد و... باید برای اجرای آن با دولت همکاری کنند.این یعنی ممکن است مجلس و قوه قضائیه یا دستگاه‌های خارج از قوه مجریه بگویند ما تعهدی به اجرایش نداریم اما دستگاه‌های زیر مجموعه قوه مجریه به موجب اصل 60 و 113 قانون اساسی که رئیس جمهوری را رئیس قوه مجریه معرفی کرده است ناگزیر و موظف به اطاعت هستند.از سوی دیگر بر طبق قانون اساسی، رئیس جمهوری نظارت سلسله مراتبی بر وزیران و دستگاه‌های اجرایی و دولتی دارد.در صورتی که این منشور از سوی نهادها و دستگاه‌های زیر نظر قوه مجریه اجرا نشود رئیس جمهوری قدرت برخورد با متخلف، عزل وزیر، اخطار و توبیخ و تصمیم‌گیری مناسب را دارد. در خود منشور حقوق شهروندی در بخش سازوکار اجرا و نظارت بر حسن اجرا نیز گفته شده این دستگاه‌ها مکلف به اجرای مواد منشور هستند و باید موارد نقض حقوق شهروندی را شناسایی کنند و تدابیر لازم را برای تحقق این حقوق انجام دهند و در اختیار دستیار ویژه رئیس جمهوری در این امر قرار دهند».اما دکتر حسین میر محمد صادقی- حقوقدان- می‌گوید: «آنچه در منشور حقوق شهروندی آمده است همان مواردی است که هم در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و هم در اسناد بین‌المللی حقوق بشری مانند اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی آمده است و مورد اشاره و تأکید قرار گرفته است واز آنجا که دولت ایران نیز به برخی از این اسناد پیوسته است بنابراین بر اساس قانون مدنی ایران در حکم قانون داخلی کشور محسوب می‌شود و لازم الاجراست. از این‌رو می‌توان گفت منشور حقوق شهروندی در صورتی می‌تواند دارای ارزش و اعتبار باشد که در راستای اجرایی شدن حقوق مردم ضمانت اجرایی برایش در نظر گرفته شود و مهمتر اینکه در قبال کسانی که به نقض این منشور اقدام می‌کنند و برای برخورد با آنان واکنش‌های مناسب پیش‌بینی شود وگرنه فقط ذکر این موارد در منشور حقوق شهروندی را نمی‌توان کار مهمی دانست.به عقیده من این منشور ضمانت اجرایی ندارد و همانند اعلامیه حقوق بشر است که آرمان‌هایی را تبیین کرده است. البته از این جهت که وظایفی را برای دولت تعیین کرده و اولویت‌های دولت را مشخص کرده است می‌تواند سندی ارزشمند باشد اما این ارزش بیشتر نمادین است و واقعی محسوب نمی‌شود. همان طور که در این منشور هم آمده است دولت در هر موردی باید قوانین را در قالب لایحه تهیه کند وسپس لوایح را به مجلس بفرستد تا تصویب شود و ضمانت اجرا پیدا کند و در این صورت است که ارزشمند خواهد شد».

 وی در ادامه گفت: «از سوی دیگر امضای این سند به دست رئیس جمهوری نیز به منزله ایجاد تعهد محسوب نمی‌شود چرا که تمام این حقوق را از قبل در قانون اساسی داشته‌ایم و از آنجا که رئیس جمهوری مجری قانون اساسی است بنابراین طبق همین قانون اساسی از قبل چنین تعهدی برای ایشان وجود داشته است.»شاید یکی از ابهامات منشور حقوق شهروندی را باید نوآوری‌های آن دانست که در خلأ قانونی تدوین شده است. دکتر عباسی در این باره می‌گوید: «بسیاری از مواد این منشور نیاز به وضع قانون جدید دارد به‌عنوان مثال در ماده 87 این منشور آمده حق شهروندان است که در صورت بیکاری ناخواسته طبق قانون از حقوق بیمه بیکاری برخوردار شوند. اما الان ما فقط در قانون کسانی را مستحق دریافت بیمه بیکاری می‌دانیم که قبلاً سابقه کار داشته‌اند و الان بیکار شده‌اند. حالا اگر کسی بر اساس این سند به اداره کار مراجعه کرد و گفت من بیکارم و به من بیمه بیکاری بدهید به او می‌گویند ما چنین قانونی نداریم یا در ماده 89 آمده است حق همه شهروندان بویژه زنان است که امکانات آموزشی و ورزشی و تفریحات سالم داشته باشند حالا تصور کنید یک نفر از یک روستا به اداره ورزش و جوانان برود و بگوید من در محل زندگی‌ام ورزشگاه می‌خواهم به او می‌گویند ما چنین قانونی نداریم که بر اساس آن بودجه بدهند و ما به شما این امکانات را بدهیم. یا اینکه بر اساس این منشور فردی از یک دستگاه به قوه قضائیه شکایت کند که فلان ماده این منشور را اجرا نکرده‌اند یا از مجلس بخواهد نظارت کند، به طور قطع این امر امکان پذیر نیست چرا که از موضوعی می‌توان شکایت کرد که قانونی درباره‌اش وضع شده باشد. به همین خاطر می‌گوییم این منشور فقط تدوین حقوق آزادی‌های موجود نیست بلکه مواردی اضافه شده که اجرایش نیاز به قانون دارد. البته در سازوکار اجرا و نظارت بر حسن اجرای همین منشور تا حدودی این موضوع لحاظ شده است.اما بحث دیگری که در اینجا مطرح می‌شود این است که بر اساس اصل 121 قانون اساسی رئیس جمهوری سوگند خورده که از حقوق شهروندان حمایت کند و باید دید این منشور راه را برای چنین امری هموار خواهد کرد؟»دکتر عباسی دراین‌باره می‌گوید: «غیر از قانون اساسی در قانون وظایف و اختیارات رئیس جمهوری مصوب سال 65 نیز حق تذکر و اخطار برای رئیس جمهوری در نظر گرفته شده است و از آنجا که منشور حقوق شهروندی نیز در راستای قانون اساسی است پس رئیس جمهوری می‌تواند در صورت مشاهده نقض حقوق شهروندی از سوی قوای دیگر به آنها تذکر دهد. هر چند شورای نگهبان با توجه به تفسیری که در سال 91 از اصل 113 ارائه داد قائل به این امر نیست».این حقوقدان تنها راهکار لازم الاجرا شدن منشور برای همگان را تصویب در مجلس دانست و افزود: با توجه به اینکه این منشور نوآوری‌های زیادی دارد نمی‌توان گفت فقط همان قوانین قبلی را دریک مجموعه گردآوری کرده است بنابراین اگر این سند در مجلس به‌عنوان یک سند لازم الاجرا تصویب شود به نظرم کمک بزرگی در جهت احقاق حقوق ملت خواهد بود. اگر بخواهیم این منشور را همگان اجرا کنند باید از سوی مجلس تصویب شود وگرنه فقط در حیطه قوه مجریه باقی می‌ماند.
وی درباره علت اجرا نشدن قوانین در کشور نیز می‌گوید: «این موضوع چند دلیل دارد نخست اینکه نهادهای ناظر درون و بیرون قوه مجریه وظایفشان را بخوبی انجام نمی‌دهند. دوم فرهنگ‌سازی و آگاهی بخشی به مردم درباره حقوقشان انجام نشده و سوم اینکه اجرای برخی قوانین و احقاق حقوق مردم نیاز به بودجه دارد. بی‌تردید کشور فقط با قانون اداره نمی‌شود. قانون مجری و ناظر و فرهنگ و پول و اراده می‌خواهد و همه باید با هم باشد و هر کدام از این عوامل نباشد فایده نخواهد داشت.»هر چند انتشار این منشور را می‌توان به فال نیک گرفت و آن را یک گام مثبت در جهت احقاق حقوق مردم دانست اما این منشور بواقع یک آزمون بزرگ برای دستگاه‌هایی است که به شکل مستقیم با حقوق مردم سرو کار دارند و باید دید آنها تا چه اندازه می‌توانند از این امتحان سربلند بیرون بیایند./روزنامه ایران


ارسال نظر به عنوان مهمان

0
  • هیچ نظری یافت نشد.

یادداشت

IMAGE ای مهربانترین همدم من

اولکامیز- دلتنگم،دلتنگ لبخندهای شیرینت،دلتنگ دست های پیرت. دلتنگ آن روزها،که بودی،دلم بدجور هوای تو دارد. ادامه مطلب ..
IMAGE نوشته یک نوجوان ترکمن در باره جام جهانی

اولکامیز- 184 روز باقیست تا شروع بزرگترین تورنمنت فوتبال جهان یعنی " #جام جهانی"‌ .  به شروع جام جهانی روز به روز نزدیک میشویم و همه ی تیم ها در تکاپوی برنامه ریزی و هماهنگی تیم خود برای حضوری... ادامه مطلب ..
IMAGE قصه ی مادبزرگم

اولکامیز- مادر پدر من ان موقع که من نبودم وحتی از ان هم دیرینه زمانی که پدرم بسیار کوچک بوده از دنیا رفته است ادامه مطلب ..
IMAGE وحدت اسلامی از زاویه ای دیگر

 اولکامیز- گفتاری از امان محمد خوجملی* : کشور ما از فِرق، اقوام و مذاهب گوناگونی تشکیل شده است که در جای جای ایران بزرگ زندگی می کنند. اتفاقاً زندگی آرام و دوستانه و برادرانه هم با یکدیگر دارند... ادامه مطلب ..
IMAGE یادداشت "مدیرعامل خانه کتاب ایران" در پی درگذشت مدیر "کتابفروشی قابوس"

📝 "مجيد غلامی جليسه" مدیرعامل خانه کتاب ایران در یادداشتی درگذشت "مراد دردی قاضی" مدير كتابفروشی قابوس گنبدکاووس و از پیشکسوتان نشر فرهنگ و ادب ترکمن را تسلیت گفت. متن این یادداشت را در ادامه... ادامه مطلب ..
IMAGE اختلاف اسلوب اندیشه در گفتار و نوشتار

اولکامیز - کامبیز قجقی نژاد: این قرآن افراد بشر را به بهترین راه هدایت می کند. علم نیز قلب انسان را گشاده می گرداند البته علمی که توام با حکمت قرآنی باشد. ادامه مطلب ..
IMAGE ابتذال سیاست در ورزش

اولکامیز- امان محمد خوجملی : نارکارآمدی سیاست درخودِ سیاست به خاطر انتصابات و انحصاراتی که در آن وجود دارد دقیقاً مشخص نمی شود. چون همه چیز را نمی شود دقیقاً با دیگر کشورها با بیان مصداقهای آن... ادامه مطلب ..
IMAGE نویسنده‌ی بزرگ برایان آلدیس

نشریه صحرا - نویسنده: دکتر یوسف آزمون / ترجمه از ترکمنی به فارسی توسط آنادردی عنصری : (نوشته زیر به مناسبت درگذشت برایان آلدیس شاعر و رمان نویس مشهور انگلستان به رشته تحریر درآمده است. ادامه مطلب ..
IMAGE خودزنی و گل به خودی گرگان فردا

اولکامیز- انتصاب هیوه چی به فرمانداری بندرترکمن با تندترین حملات گرگان فردا مواجه شد. به گونه ای که با مطلب" ضعبف ترین انتصاب " به تخریب هیوه چی و نورقلی پور پرداخت. این رفتار عجیب حیرت فعالین را... ادامه مطلب ..
IMAGE گفتگو با دکتر رادگهر / زندگی امید است و بس

  اولکامیز- دکتر نورلی رادگهر یکی از پزشکان حاذق و قدیمی ترکمن صحراست. این پزشک فرهنگدوست بیش از چهل سال است که به واسطه شغل طبابت به همنوعانش خدمت می کند. ادامه مطلب ..
IMAGE چرا نمایشگاههای مطبوعات در گنبد کتابهای نازل عرضه می کنند؟

اولکامیز – حاج قوجق قلی آق: با این که شهرستان گنبد کاووس استقبال کنندگان بالایی دارد و در کتابخوانی در رده ی بالایی قرار دارد متولیان متاسفانه کم تحرک هستند. ادامه مطلب ..
IMAGE راز سکوت اصولگرایان

فرارو- درحالی که این روزها محمود احمدی نژاد و اطرافیانشان مشغول حمله به قوه قضائیه هستند و مداوم تلاش می‌کنند زمین و بازی را گسترش دهند و دیگر مسئولان نظام را وارد ماجرا کنند، رسانه‌ها و... ادامه مطلب ..
IMAGE گدایان میلیونر گنبدی

اولکامیز- امان محمد خوجملی : گدایی یا تکدی گری یا تقاضای کمک از دیگران یک امر تازه و جدید نیست که از قدیم الایام کم و بیش بوده است. اما گدا هم گدایان قدیمی بود. ادامه مطلب ..
IMAGE از رنجى كه ميبريم

اولکامیز - در کانال فردای بهتر از عليرضا شيرى این یادداشت سیاسی ورزشی را می خوانیم : نشسته ام باخت علیرضا کریمی را در کشتی جهانی میبینم و اینکه برای روبرو نشدن با حریف اسرائیلی در دور بعدی مربیش... ادامه مطلب ..
IMAGE آبشار باللی قایه

اولکامیز- آبشار باللی قایه درجنوب و در 20 کیلو متری شهر مرزی مراوه تپه واقع شده است. ادامه مطلب ..
IMAGE وحدت واقعی

اولکامیز- تحلیلی از امان محمد خوجملی*  : مراسم مذهبی امام حسین علیه السلام هر سال چه در روزهای عاشورا و تاشوعا و چه در اربعین هر چه باشکوهتر برگزار می شود. چندسال است به آن راهپیمایی هم افزوده... ادامه مطلب ..
IMAGE چرا عبرت نمی گیریم؟

اولکامیز- امان محمد خوجملی : آیا این حق مردم ایران است که از یک سوراخ صد بار گزیده شوند؟ آیا این بدین معنا نیست که ما در تربیت فرهنگی انسانها موفق نبوده ایم؟ صرف فنی به بار آمدن مهندسان و پزشکان... ادامه مطلب ..
IMAGE سخنی با برخی از مسئولین

اولکامیز- عجب زمانه ای شده است.هیچ کدام از ما جای خودمان نیستیم.دوست داریم سر از کار همه کس در بیاوریم.تا دستمان بجایی بند شد همه تلاش خود را برای نمایش خود بهر صورتی ولو شده با تبلیغات و یا قدرت... ادامه مطلب ..
IMAGE چرا باید خیراندیش هم باشیم؟

 اولکامیز- دراین عالم هستی برای انسان  بطریق اجتماعی زیستن وطبق کارحلال امرارمعاش نمودن بدون شک وشبهه به نفع  بشریت محسوب می شود۰ همچنین داشتن اتحادپایدار ومقاومت دربرابر برخی نارسایی هابه... ادامه مطلب ..
IMAGE بیایید خود بحران نباشیم!

عصر ایران، نورالله نصرتی- واقعه دلخراش دیگری به وقوع پیوسته؛ تن ایران عزیزمان دوباره از زلزله ای مهیب لرزیده؛ چه دلها که شکسته؛ چه چشمها که چشمه اشک شان خشکیده؛ چه دلهای مهربان که در سراسر این... ادامه مطلب ..
IMAGE چپ علیه چپ‌روی

کارگزاران - محمد قوچانی : چرا بهزاد نبوی همچنان از حسن روحانی حمایت می‌کند؟ پیرمرد با قامتی خمیده از رنج حبس شش ساله و تجربه‌ی یک عمر زندگی انقلابی و از آن مهم‌تر؛ تفکر انقلابی این روزها به... ادامه مطلب ..
IMAGE سخنی با زمین

اولکامیز- دلنوشته عبدالکریم قزل*: امروز صدای تیشه از بیستون نیامدشاید به زیر آوار فرهاد رفته باشد ادامه مطلب ..
IMAGE پایان تلخ

اولکامیز- وحید دلیجه : یکی از معما هایی که جواب آن بی پاسخ مانده یا همیشه ابهام برانگیز است و همیشه هم خواهد بود، خود کشی است.  ادامه مطلب ..
IMAGE راز توسعه ژاپن، کره جنوبی و مالزی

 عصر ایران؛ جعفر محمدی* - در یک ماه اخیر، فرصتی دست داد تا سفرهایی به ژاپن، کره جنوبی و مالزی داشته باشم؛ کشورهایی که هر گاه سخن از توسعه ایران گفته می شود، نامی از آنها نیز به میان می آید: زمانی... ادامه مطلب ..
IMAGE ظروف یک بار مصرف و تهدید محیط زیست

اولکامیز- یادداشتی از امان محمد خوجملی: پیشرف علم،صنعت و تکنولوژی و فناوری فرصتهای مناسبی را در اختیار انسانها قرار داده است. درسایه این پیشرفت هاست که انسانها اشتهای فزاینده ای به مصرف پیدا... ادامه مطلب ..

اخبار

آخرین نظرات

انشالله سدار آزمون ایران را بهتر بگم ترکمن صحرا را در جهان برازنده میکند انشالله .
دوست عزیز و گرامی فرهاد قاضی در غم و اندوه خود بنده را شریک بدانید.
در کدام مورد بفکر مردم بودند آیا تا حالا دیدید چیزی را تصویب کنند به نفع مردم باشد اونم مردمی که ماه...
تبریک میگویم انشالله موفق باشد مثل اینکه اولین زن شهردار زن درایران هستش ها ؟ حتما موفق خوهند شد .
قاتل مهران و عدنان باید سنگسار شود
این قاتل کثیف باید به دست مردم سپرده شود تا خودشان مجازاتش کنند
...
باسلام وباتشكرازنويسنده متن ، بنظرم اجتهادشجاعانه موردنظرنويسنده مقابل اجتهادعرفي فقط من يا گروه ما ...
اگر به این آقایان باشد ، ایده آل و خواست قلبیشان هست ، اصل 15 قانون اساسی ، حتی در بکارگیری پیشخدمت ...
من نمی دانم ، چه اصراری است که فرقه های مختلف به وحدت و اتحاد برسند؟!در هر کشوری هر شهروندی باید آزا...
خب مدیرن دیگه تازه معاونین خودراهم میبرند وقتی ارباب ورجوع به ادارشون بره کسی نیست جواب ارباب رجوع ر...
آره والا . وقتی یه فروشنده را میگیرند در همان لحظه با پول آزاد میشه !! مشخصه که فروشنده زیاد میشه ال...

آمار بازدید

تبلیغات در اولکامیز
09119738028
09111753677

تبلیغات هزینه نیست. سرمایه گذاری است.